Bankhelpdeskfraude: een valse bankmedewerker aan de lijn
Door het StoryCheck-team · 6 min leestijd · Gepubliceerd op
Bankhelpdeskfraude is oplichting waarbij iemand zich aan de telefoon voordoet als medewerker van je bank of van Card Stop, en je overhaalt om codes door te geven, iets te bevestigen met itsme of geld naar een 'veilige rekening' over te schrijven. Een Belgische bank vraagt dat nooit. Leg in, bel zelf het nummer op je bankkaart of 078 170 170, en laat je niet overtuigen door het nummer op je scherm: dat kan vervalst zijn.
Hoe verloopt bankhelpdeskfraude?
Het gesprek is kalm en professioneel, en dat is net de bedoeling. Er zouden verdachte verrichtingen op je rekening staan, en de 'medewerker' wil samen met jou je geld beschermen. Febelfin, de federatie van de Belgische banken, beschrijft drie varianten die telkens terugkomen:
- Bankhelpdeskfraude in de enge zin: je moet een app zoals TeamViewer of AnyDesk installeren 'om de verdachte transacties te onderzoeken'. Daarna kijkt de oplichter mee op je scherm en voert hij zelf overschrijvingen uit.
- Kluisrekeningfraude: eerst ontfutselt een phishingbericht je bankcodes, daarna belt een 'bankmedewerker' die je spaargeld naar een veilige rekening wil verhuizen. Die rekening bestaat niet: het geld gaat via geldezels naar de oplichters.
- Kaartophalers: je bankkaart zou vervangen moeten worden, en iemand komt ze thuis ophalen, soms samen met je pincode of met waardevolle spullen die 'in veiligheid' gebracht moeten worden.
Card Stop waarschuwt daarnaast voor oproepen van een nummer dat met 04 begint, waarbij de beller zich voordoet als Card Stop-medewerker en over verdachte transacties begint. Card Stop belt consumenten niet uit zichzelf op, en Fraudstop, het nieuwe fraudenummer van de banken, doet dat evenmin.
Het juiste nummer op je scherm bewijst niets
Bij spoofing laten fraudeurs het echte nummer van je bank op je gsm verschijnen, terwijl je in werkelijkheid door een heel ander nummer gebeld wordt, legt het BIPT uit. Sinds een koninklijk besluit van 12 mei 2024 moeten de Belgische operatoren oproepen uit het buitenland met een vervalst Belgisch nummer blokkeren: voor vaste nummers sinds 1 september 2024, voor gsm-nummers sinds 1 december 2024. In de eerste helft van 2026 hielden ze zo 12,3 miljoen oproepen tegen. Die regel geldt echter niet voor oproepen vanuit België zelf, niet voor sms'en en niet voor oproepen met een buitenlands nummer. Een vertrouwd nummer op je scherm is dus nooit een bewijs.
Wat je bank nooit vraagt
| Wat de beller vraagt | Waarom het fraude is | Wat je doet |
|---|---|---|
| De code van je kaartlezer of een sms-code voorlezen | Met die code keur je zelf een betaling of een nieuw toestel goed | Nooit doorgeven, aan niemand |
| Iets 'ter controle' bevestigen met itsme | Een itsme-bevestiging is een goedkeuring, geen controle | Weigeren en inleggen |
| TeamViewer, AnyDesk of een andere app installeren | De oplichter neemt je scherm over | Niets installeren |
| Je spaargeld naar een veilige rekening zetten | Een kluisrekening bestaat niet | Inleggen en je bank zelf bellen |
| Je bankkaart laten ophalen door een koerier | Bankmedewerkers komen nooit aan huis om kaarten op te halen | Deur dicht houden, 101 bellen |
| Snel je overschrijvingslimiet optrekken | Hoe hoger de limiet, hoe meer er in één keer verdwijnt | Niets aanpassen op vraag van een beller |
In juli 2026 spraken de Belgische banken met minister van Consumentenbescherming Rob Beenders een actieplan af, met onder meer een lagere standaardlimiet van maximaal 5.000 euro per dag voor overschrijvingen en een wachttijd van minstens vier uur wanneer je een limiet optrekt. Een deel van die maatregelen loopt al bij enkele banken. Vraagt een beller je om snel je limiet te verhogen, dan werkt hij dus net die bescherming tegen.
Waarom itsme het gevaarlijkst is
Itsme is in België de sleutel tot je bank en tot je overheidsdossier, en daarom een doelwit. Elke actie in itsme, of het nu een login, een betaling of een handtekening is, moet je zelf bevestigen met je geheime code van vijf cijfers, en de app toont daarbij details zoals het bedrag en de begunstigde. Itsme zegt het zelf: 'Geen toestemming? Geen actie!' Precies daar speelt de oplichter op in: hij start zelf een betaling of een registratie en praat jou aan de telefoon door de bevestiging. Wie in itsme bevestigt, zet dus zijn handtekening. Itsme waarschuwt ook voor een variant waarbij oplichters je overtuigen om itsme op hun eigen toestel te activeren.
Open itsme alleen als jij zelf net iets gestart hebt. Een echte beller vraagt je nooit om tijdens het gesprek iets in itsme goed te keuren, zegt itsme zelf. Vermoed je misbruik, blokkeer itsme dan meteen via my.itsme-id.com.
Codes gegeven of iets bevestigd? Elke minuut telt
- 1
Leg in
Beëindig het gesprek, ook als de beller aandringt, en bel niet terug naar het nummer dat op je scherm stond.
- 2
Bel 078 170 170
Dat is Card Stop, en sinds 22 juni 2026 ook Fraudstop, het centrale fraudenummer van de Belgische banken, 24 uur op 24 bereikbaar. Je bank krijgt een melding of je wordt doorverbonden met haar fraudedienst, zodat betalingen geblokkeerd kunnen worden: blijf aan de lijn tot je doorverbonden bent. Card Stop blokkeert ook je betaalapps, zoals Bancontact Pay (tot maart 2026 de Payconiq-app), Apple Pay en Google Pay.
- 3
Bel ook je bank
Via het nummer op je bankkaart of in je bankapp. Snelheid loont: volgens Febelfin merken, blokkeren of recupereren de banken nog 75% van de overschrijvingen na phishing.
- 4
Blokkeer itsme
Via my.itsme-id.com, zeker als je iets bevestigd hebt of vermoedt dat itsme op een ander toestel geactiveerd werd.
- 5
Doe aangifte en meld het
Online via Police-on-Web (my.police.be) bij een verlies onder 1.000 euro, anders op het politiekantoor. Stuur verdachte sms'en en mails door naar verdacht@safeonweb.be.
Een nummer natrekken: wat het wel en niet zegt
Omdat een bankoproep gespoofd kan zijn, zegt een controle van het nummer op je scherm weinig: het kan echt het nummer van je bank zijn, alleen belde je bank niet. Anders ligt het bij een terugbelnummer dat de beller je geeft, of bij een gewoon 04-nummer zoals bij de valse Card Stop-oproepen. Een nummercontrole toont dan het lijntype, de operator waar bekend en risicosignalen, zonder dat de beller iets merkt. Alle alarmsignalen van Belgische telefoonfraude op een rij vind je in is dit nummer oplichting. Belde de 'bankmedewerker' met een afgeschermd nummer, dan lees je in een anoniem nummer achterhalen wat wel en niet kan.
Veelgestelde vragen
Het nummer van mijn bank stond op mijn scherm. Was het dan echt?
Niet noodzakelijk. Met spoofing kan elk nummer op je scherm verschijnen, en de Belgische blokkering van gespoofte oproepen geldt alleen voor oproepen uit het buitenland, niet voor oproepen vanuit België. Leg in en bel zelf het nummer op je bankkaart.
Wat is het verschil tussen Card Stop en Fraudstop?
Card Stop blokkeert je bankkaarten en betaalapps zoals Bancontact Pay. Fraudstop, sinds 22 juni 2026 bereikbaar op hetzelfde nummer 078 170 170, is er voor wie vermoedt dat hij opgelicht is: je bank kan dan betalingen blokkeren. Beide zijn 24 uur op 24 bereikbaar en bellen jou nooit zelf op.
Ik heb iets bevestigd met itsme. Wat nu?
Bel onmiddellijk 078 170 170 en je bank, blokkeer itsme via my.itsme-id.com en doe aangifte bij de politie. Een itsme-bevestiging keurt een handeling goed, dus hoe sneller je bank ingrijpt, hoe groter de kans dat de betaling nog tegengehouden wordt.
Krijg ik mijn geld terug na bankhelpdeskfraude?
Dat hangt af van de omstandigheden. Volgens de FOD Economie kun je bij phishing onder bepaalde voorwaarden een terugbetaling aan je bank vragen, maar een garantie is er niet. De banken beloofden in hun actieplan van juli 2026 om fraudedossiers binnen 15 bankwerkdagen te behandelen.
Waar meld ik een valse bankmedewerker?
Bij je bank, bij de politie en, voor sms'en of mails, via verdacht@safeonweb.be. Ook een poging zonder schade melden helpt, want zo kunnen banken en politie de netwerken erachter opsporen.
Verwante gidsen
Ontdek wie er echt achter het nummer zit
De controle is privé en duurt ongeveer 60 seconden. De persoon krijgt geen melding en komt er nooit achter.
Nummer nu controleren